CHP İzmir Milletvekili Alaattin Yüksel, bankaların sözleşmede yer alsa dahi kart aidatı ve yıllık ücret talep etmemesi için kanun teklifi hazırladı. Yüksel’in TBMM Başkanlığı’na sunduğu Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu ile Bankacılık Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifi’ne göre, Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu’nun 13. maddesindeki “yıllık ücret” ibaresi kaldırılıyor. Böylece, kanunda bu tür uygulamalara dayanak oluşturabilecek herhangi bir ifadenin yer almaması amaçlanıyor.
Kanunun “sözleşme şartları” başlıklı maddesinde getirilen hükümlere aykırı şekilde ve kart sahibiyle müzakere edilmeden, önceden hazırlanan standart sözleşmelere dayanarak kart hamilinden, sözleşmede yer alsa dahi kart kullanım ücreti, kart aidatı veya yıllık ücret gibi adlar altında hiçbir şekil ve surette ödeme talep edilmeyecek ve kart hamilinin hesabından kesinti yapılamayacak.
Kanun teklifinin gerekçesinde, bankaların, “kredi kartı ücret ve komisyonları” adı altında 2009 yılında 4.5 milyar TL, 2010’da 4.3 milyar TL ve 2011’in ilk 6 ayında 2.4 milyar TL gelir elde ettiği ifade edildi.
2.5 yılda 11.2 milyar TL kâr
Bankacılık sektörünün 2009 kârının 20 milyar TL, 2010 kârının 21.9 milyar TL ve 2011’in ilk 9 aylık kârının 14 milyar TL olduğu, bu kârların yaklaşık yüzde 20 – 23 oranındaki bölümünün kredi kartı ücretlerinden sağlandığı belirtilen gerekçede, şöyle denildi:
“Bu tablo bankacılık sektörü için bir başarısızlık göstergesidir. Çünkü bankalar kârlarını büyük oranda asıl işleri olan bankacılık faaliyetlerinden değil, kredi kartı aidatı, işlem ücreti, havale ücreti gibi bankacılık faaliyeti dışındaki işlerden elde etmektedirler. Halkımız için ise bir trajedi sözkonusudur. Zira Tüketici Hakem Heyetleri ve mahkemelere gitmeleri durumunda ceplerinde kalacak olan yılda ortalama 4.5 milyar TL, hukuka aykırı şekilde, kanunlardaki boşluklardan yararlanarak ellerinden alınmıştır.”
Konut kredisini yeniden yapılandıran bir vatandaş, tüketici mahkemesinde, bankanın ödeme planı değişiklik ücreti ve erken ödeme ücreti adı altında aldığı paranın iadesi için açtığı davayı kazandı. Tüketici mahkemesi, yeniden yapılandırma talebini kabul eden bankanın “masraf ve komisyon talebinin usul ve yasaya uygun olmadığı” gerekçesiyle, dava açan vatandaşın bankaya ödediği paranın iadesini kararlaştırdı.
Alınan bilgiye göre, bir bankadan 60 ay vade ile 130 bin lira konut kredisi kullanan bir vatandaş kredi faiz oranlarının düşüşünden yararlanmak üzere kredinin yeniden yapılandırılmasını talep etti. Bankanın yüzde 2 erken ödeme ücreti ve ödeme planı değişiklik ücreti olmak üzere toplam 1930 lira aldığını belirten vatandaş, söz konusu paranın iadesi için tüketici hakem heyetine başvurdu. Tüketici hakem heyeti bu talebi reddetti. Bunun üzerine kredi kullanan vatandaş, Tüketici Sorunları Hakem Heyeti kararının iptali ve ödediği 1930 liranın iadesi için Ankara 7. Tüketici Mahkemesi’nde dava açtı.
Mahkeme, davayı kabul ederek, Ankara İl Tüketici Sorunları Hakem Heyeti kararının iptalini ve konut kredisi kullanan vatandaşın yeniden yapılandırmada ödediği 1930 liranın vatandaşa ödenmesine karar verdi.
Türk Eğitim-Sen İstanbul Bölge Başkanı M. Hanefi Bostan, “Hesap işletim ücreti ve kredi kartı aidatı alımı hukuksuzdur” dedi.
Bostan, yaptığı yazılı açıklamada, “Bankaların hesap işletim ücreti ve kredi kartı aidatı adı altında altıkları ücretler tüketici haklarına aykırı olup, aynı zamanda hukuksuz bir işlemdir. Ankara ilinde görev yapan bir sendika üyemiz (Türk Eğitim-Sen üyesi), banka hesabından kesilen hesap işletim ücreti bedeli ile kredi kartı için alınan üyelik ücretinin kendisine iade edilmesi için Tüketici Sorunları Hakem Heyeti’ne başvurmuştur. Yenimahalle Tüketici Sorunları Hakem Heyeti üyemizin talebini kabul etmiş
ve üyemizden tahsil edilen ücretin iadesine karar vermiştir” dedi.
Sendika üyelerini uyaran Bostan, “Üyelerimizin bu konuda yaşadıkları mağduriyetlerin giderilmesi için hesapları olan bankalara başvurarak, hesap işletim ücreti bedeli ile kredi kartı için alınan üyelik ücretlerinin kendilerine iadesini talep etmeleri ve olumsuz gelen bir yanıt üzerine de Tüketici Sorunları Hakem Heyeti’ne başvurmaları gerekmektedir. Önemle duyurulur” ifadelerini kullandı.
Tüketici Dernekleri Federasyonu (TÜDEF) Genel Başkanı Sıtkı Yılmaz, haksız ve keyfi uygulamada ısrar eden bankaların takipçisi olacaklarını belirterek, bu bankaları, hem BDDK’ya bildireceklerini, hem de haklarında suç duyurusunda bulunacaklarını kaydetti.
Yılmaz, yaptığı yazılı açıklamada, tüketicinin ciddi bir araştırma yapmadan kredilerle ilgili ayrıntılı bilgi edinmeden karar vermemesini, bütçesini zorlamamasını istedi.
İpotek fekki konusuna değinen Yılmaz, konut ve araç kredisi kullanan tüketici ödeme planına göre taksitlerini tamamladığında, konut ve araç ipoteğinin çözülmesi için bankadan borcunun olmadığına ilişkin yazı talep edildiğini hatırlattı.
Yılmaz, bazı bankaların bu yazıya karşılık tüketiciden kredi miktarına göre ücret talep ettiğini ve bu uygulamanın haksız, hukuksuz ve keyfi olduğunu savunarak, bankaların bu yazı karşılığında ücret almaya haklarının bulunmadığını söyledi. Yılmaz, bu yazının alınan kredi işleminin zorunlu sonucu olup tüketiciye ücretsiz olarak sunulması gerektiğini belirterek, ipotek talebinin bankaların bir tasarrufu olup çözülmesinin de bankaların sorumluluğunda olduğunu kaydetti ve şöyle devam etti:
“İpotek fekki yazısıyla ilgili alınan ücretin, hukuka aykırı bir uygulama olduğu konusunda Tüketici Sorunları İlçe Hakem Heyeti’nin (TSHH) kararları da bulunmaktadır. TSHH ipotek fekki parası alınmasına ilişkin olarak Tüketici Mahkemesine kararına itiraz eden bankanın talebini reddeden Tüketici Mahkemesi hakem heyetinin kararını yerinde ve tüketici talebini haklı bulmuştur. Bu bankaları hem BDDK’ya bildireceğiz hem de haklarında suç duyurusunda bulunacağız.
BDDK’nın bu konuda görevi ise bu tür soygun anlamına gelecek uygulamaları seyretmek değil, tüketici mağduriyetini giderici düzenlemeler yapmaktır.”
Ekonomi Haberleri
